अनलाइन ठगीबाट बच्नका लागि के गर्न सकिन्छ?
हालसालै अनलाइन ठगीका घटना नेपालमा तीव्र रूपमा बढिरहेका छन्। सामाजिक सञ्जाल, मोबाइल म्यासेज, फोनकल र नक्कली वेबसाइटमार्फत सर्वसाधारणलाई झुक्याउने काम बढ्दो छ। यसले धेरै नागरिक आर्थिक ठगीमा परेका छन्।साइबर विशेषज्ञहरूका अनुसार अधिकांश ठगी ‘लुभाउने प्रस्ताव’ र ‘तत्काल फाइदा’ देखाएर गरिन्छ। कतिपयले विदेशी लट्री जितेको भन्दै बैंक खाताको विवरण माग्छन् भने केहीले अनलाइन सपिङ साइटको नाममा रकम झिकेर सम्पर्क विहीन हुन्छन्।अनलाइन ठगीबाट बच्नका लागि के गर्न सकिन्छ?
१. नचिनेको नम्बर वा लिंक नखोल्नुहोस्
-
अनजान नम्बरबाट आएको लिंकमा क्लिक गर्दा तपाईंको मोबाइल वा कम्प्युटरमा भाइरस वा ह्याकरले पहुँच पाउन सक्छ।
२. निजी विवरण नदिनुहोस्
-
तपाईंको बैंक खाता नम्बर, पासवर्ड, ओटीपी जस्ता विवरण कोही मागेमा तुरुन्तै इन्कार गर्नुहोस्।
३. नक्कली वेबसाइट वा मोबाइल एप चिन्न सिक्नुहोस्
-
आधिकारिक वेबसाइट हेर्नुहोस् र त्यहाँको SSL सर्टिफिकेट (https://) जाँच गर्नुहोस्।
४. अत्यधिक लाभको प्रलोभनमा नपर्नुहोस्
-
यदि कसैले ‘कम लगानीमा दोब्बर फाइदा’ भन्छ भने त्यो ठगी हुन सक्छ।
-
५. सुरक्षा सचेतना अभिवृद्धि गर्नुहोस्
-
नेपाल प्रहरीको साइबर ब्युरो वा नजिकको प्रहरी कार्यालयमा शंका लागेमा तुरुन्तै जानकारी दिनुहोस्।साइबर अपराध नियन्त्रणका लागि सरकारले जनचेतना अभियान बढाउने बताएको छ। साथै, अनलाइन प्रयोगकर्ताहरूले पनि आफ्ना डिजिटल गतिविधिमा सजगता अपनाउनु आजको आवश्यकता हो।